De Europese Commissie wil de uitzonderingen op de batterijverordening uitbreiden naar onder meer smartwatches, fitnesstrackers, elektrisch speelgoed en apparatuur voor explosiegevaarlijke omgevingen.
De Commissie nam het voorstel deze week aan via een gedelegeerde handeling. Het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie kunnen nog bezwaar maken. Gebeurt dat niet, dan treden de regels twintig dagen na publicatie in werking. De Batterijenverordening verplicht fabrikanten normaal gesproken om draagbare batterijen eenvoudig verwijderbaar en vervangbaar te maken. Die verplichting moet producten langer bruikbaar houden. Bovendien wordt het inzamelen en recyclen van batterijen eenvoudiger.
Voor sommige producten bestaan al uitzonderingen. Medische hulpmiddelen en zogenoemde natte apparaten, zoals elektrische tandenborstels en waterflossers, vallen daar nu al onder. Bij deze producten mogen alleen onafhankelijke professionals de batterij vervangen. De Commissie voegt nu zes nieuwe productcategorieën toe aan deze uitzonderingslijst. Volgens Brussel zijn de vrijstellingen nodig vanwege technische en veiligheidsredenen. Tegelijk publiceert de Commissie bijgewerkte richtsnoeren. Die moeten fabrikanten helpen de uitzonderingen correct toe te passen.
Tientallen miljoenen apparaten
Juist draagbare elektronica kent vaak een korte gebruiksduur. Wanneer consumenten een versleten batterij niet zelf kunnen vervangen, wordt reparatie duurder en minder aantrekkelijk. Daardoor groeit de kans op vroegtijdige afdanking van verder prima apparaten. Smartwatches en fitnesstrackers vormen slechts een klein deel van de e-wasteberg. Toch worden jaarlijks tientallen miljoenen van deze apparaten verkocht. Als een aanzienlijk deel eerder wordt vervangen door een niet verwisselbare batterij, kan dat wereldwijd jaarlijks duizenden tonnen extra elektronisch afval opleveren.
De Europese Commissie stelt dat zij bij de voorbereiding van het voorstel consumentenorganisaties, fabrikanten, reparateurs, lidstaten en de recyclingsector heeft geraadpleegd. Ook wijst zij op het groeiende aantal branden in afvalverwerkingsinstallaties door verkeerd afgedankte lithium-ionbatterijen.
Ondertussen zwelt de kritiek aan op de verordening die sinds 2023 van kracht is. Zo zou de batterijverordening vooral gericht zijn op recycling, en minder op reparatie. De regels voor verwijderbare en vervangbare draagbare batterijen in consumentenelektronica gaan gelden vanaf 18 februari 2027.
